Theo mô hình tổ chức Ngành Hải quan (được tinh gọn theo quy định mới ban hành áp dụng từ tháng 7 năm 2025), tổ chức hải quan tại địa bàn này hiện có tên gọi chính thức là Hải quan Thái Bình thuộc Chi cục Hải quan khu vực IV (đơn vị phụ trách địa bàn tỉnh Hưng Yên và tỉnh Ninh Bình – theo địa giới hành chính mới, sau sát nhập tỉnh).
Dưới đây là thông tin chi tiết về chức năng, nhiệm vụ và địa bàn quản lý của đơn vị:
- Địa bàn quản lý
1.1. Trụ sở làm việc: Số 340 đường Long Hưng, phường Hoàng Diệu, thành phố Thái Bình, tỉnh Thái Bình (cũ), nay là phường Trà Lý, tỉnh Hưng Yên.
1.2. Phạm vi địa giới: Quản lý toàn bộ hoạt động xuất nhập khẩu, xuất nhập cảnh và các thủ tục hải quan trên địa bàn tỉnh Thái Bình (cũ), bao gồm: 5 phường: phường Thái Bình, phường Trần Lãm, phường Trần Hưng Đạo, phường Trà Lý và phường Vũ Phúc và 60 xã (thuộc 07 huyện trước đây),
Thái Thụy, thành lập 11 xã mới trên cơ sở hợp nhất các xã, thị trấn hiện tại, gồm: xã Thái Thụy, xã Đông Thụy Anh, xã Bắc Thụy Anh, xã Thụy Anh, xã Nam Thụy Anh, xã Bắc Thái Ninh, xã Thái Ninh, xã Tây Thái Ninh, Đông Thái Ninh, xã Nam Thái Ninh và xã Tây Thụy Anh.
Tiền Hải, thành lập 8 xã mới trên cơ sở hợp nhất các xã, thị trấn hiện tại, gồm: xã Tiền Hải, xã Tây Tiền Hải, xã Ái Quốc, xã Đồng Châu, xã Đông Tiền Hải, xã Nam Cường, xã Hưng Phú và xã Nam Tiền Hải.
Quỳnh Phụ, thành lập 9 xã mới trên cơ sở hợp nhất các xã, thị trấn hiện tại, gồm: xã Quỳnh Phụ, xã Minh Thọ, xã Nguyễn Du, xã Quỳnh An, xã Ngọc Lâm, xã Đồng Bằng, xã A Sào, xã Phụ Dực, xã Tân Tiến.
Đông Hưng, thành lập 9 xã mới trên cơ sở hợp nhất các xã, thị trấn hiện tại, gồm: xã Nguyên Xá, xã Bắc Tiên Hưng, xã Đông Tiên Hưng, xã Nam Đông Hưng, xã Bắc Đông Quan, xã Bắc Đông Hưng, xã Đông Quan, xã Nam Tiên Hưng, xã Tiên Hưng.
Hưng Hà, thành lập 8 xã mới trên cơ sở hợp nhất các xã, thị trấn hiện tại, gồm: xã Hưng Hà, xã Tiên La, xã Lê Quý Đôn, xã Hồng Minh, xã Thần Khê, xã Diên Hà, xã Ngự Thiên, xã Long Hưng.
Kiến Xương, thành lập 9 xã mới trên cơ sở hợp nhất các xã, thị trấn hiện tại (trừ các xã nhập về TP Thái Bình), gồm: xã Kiến Xương, xã Lê Lợi, xã Quang Lịch, xã Vũ Quý, xã Bình Thanh, xã Bình Định, xã Hồng Vũ, xã Bình Nguyên, xã Trà Giang.
Vũ Thư, thành lập 6 xã mới trên cơ sở hợp nhất các xã, thị trấn hiện tại (trừ các xã nhập về TP Thái Bình), gồm: xã Vũ Thư, xã Thư Trì, xã Tân Thuận, xã Thư Vũ, xã Vũ Tiên, xã Vạn Xuân.
1.3. Địa bàn tỉnh Thái Bình (cũ) (gồm 05 phường và 60 xã nêu trên) có 13 KCN và 03 Cảng, cụ thể:
- KCN Thụy Trường;
- KCN VSIP Thái Bình;
- KCN Diêm Điền;
- KCN Liên Hà Thái (Green iP-1);
- KCN Tiền Hải;
- KCN Tiền Hải 2;
- KCN Thanh Nê;
- KCN Tiền Phong;
- KCN Phúc Khánh;
- KCN Nguyễn Đức Cảnh;
- KCN Sông Trà;
- KCN Gia Lễ;
- KCN Cầu Nghìn.
- Cảng Diêm Điền;
- Cảng Hải Hà;
- Cảng Tiền Hải.
- Chức năng chính
Hải quan Thái Bình là đơn vị trực tiếp thực thi pháp luật về hải quan tại địa phương, có chức năng:
Thực hiện các quy định quản lý nhà nước về hải quan đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu, quá cảnh.
Quản lý phương tiện vận tải xuất cảnh, nhập cảnh, quá cảnh của các tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước trên địa bàn tỉnh Thái Bình (cũ).
Góp phần bảo hộ quyền lợi hợp pháp của doanh nghiệp, thực thi chính sách thuế và bảo vệ an ninh kinh tế quốc gia.
- Nhiệm vụ cụ thể
Thủ tục Hải quan: Tiếp nhận hồ sơ, kiểm tra thực tế hàng hóa (khi hệ thống phân luồng yêu cầu), thực hiện thông quan, giải phóng hàng hóa xuất nhập khẩu cho doanh nghiệp nhanh chóng.
Quản lý Thuế: Tính thuế, thu thuế, kiểm tra việc nộp thuế và quản lý các khoản thu khác (phí, lệ phí) đối với hàng hóa xuất nhập khẩu theo đúng quy định pháp luật.
Chống buôn lậu và Gian lận thương mại: Phối hợp kiểm tra, kiểm soát nhằm phòng ngừa, ngăn chặn các hành vi buôn lậu, vận chuyển trái phép hàng hóa, gian lận xuất xứ (C/O) hoặc vi phạm quyền sở hữu trí tuệ qua địa bàn tỉnh.
Quản lý loại hình đặc thù: Giám sát chặt chẽ hàng hóa thuộc loại hình Gia công, Sản xuất xuất khẩu, và hàng hóa của các doanh nghiệp chế xuất (EPE) hoạt động trên địa bàn.
Hỗ trợ và Tư vấn: Giải đáp các vướng mắc, hướng dẫn thủ tục hải quan trực tiếp cho cộng đồng doanh nghiệp đầu tư (FDI và trong nước) tại Thái Bình.
Lưu ý cốt lõi: Nhiệm vụ trọng tâm của đơn vị tại địa bàn Thái Bình tập trung mạnh vào việc hỗ trợ các doanh nghiệp trong các Khu công nghiệp (KCN) và Cụm công nghiệp lớn của tỉnh (như KCN Liên Hà Thái, KCN Tiền Hải, KCN Nguyễn Đức Cảnh…).
Theo mô hình tổ chức bộ máy tinh gọn mới của ngành hải quan áp dụng từ năm 2025, Hải quan Thái Bình đã chuyển đổi từ cấp Chi cục trực thuộc Cục Hải quan Hải Phòng sang quy mô Hải quan Thái Bình trực thuộc Chi cục Hải quan khu vực IV (đơn vị phụ trách liên tỉnh Hưng Yên và Ninh Bình sau khi sát nhập tỉnh).
Cơ cấu bộ máy tổ chức của Hải quan Thái Bình được thiết kế theo hướng giảm đầu mối trung gian để tăng hiệu suất xử lý công việc trực tiếp cho doanh nghiệp:
- Ban Lãnh đạo Đội
Chức danh: Gồm Đội trưởng và các Phó Đội trưởng.
Nhiệm vụ: Chịu trách nhiệm toàn diện trước Chi cục trưởng Chi cục Hải quan khu vực IV và Cục trưởng về toàn bộ hoạt động nghiệp vụ, công tác quản lý cán bộ, công chức và tài sản trên địa bàn tỉnh Thái Bình (cũ).
- Các Bộ phận Nghiệp vụ
Dù hoạt động dưới mô hình “Đội”, đơn vị vẫn bố trí đầy đủ các công chức chuyên trách theo mô hình dây chuyền thủ tục hải quan khép kín, chia thành các bộ phận chức năng cơ bản:
2.1. Bộ phận Nghiệp vụ (thông quan):
- Tiếp nhận, kiểm tra hồ sơ hải quan (đối với luồng Vàng, luồng Đỏ) trên hệ thống thông quan tự động.
- Kiểm tra việc áp mã, áp giá thuế, kiểm tra điều kiện (chính sách mặt hàng) của hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu.
- Bố trí công chức trực tiếp xuống các địa điểm kiểm tra ngoài cửa khẩu, các kho – bãi, hoặc nhà máy của doanh nghiệp trong và ngoài khu công nghiệp, cụm công nghiệp để thực hiện kiểm hóa đối với các lô hàng thuộc luồng Đỏ.
2.2. Bộ phận Tổng hợp:
- Công tác Quản lý thuế và Kế toán thuế: theo dõi, đốc thúc thu nộp ngân sách nhà nước, xử lý các khoản nợ thuế, hoàn thuế, miễn thuế hoặc gia hạn thuế cho doanh nghiệp theo quy định.
- Giám sát hải quan:
- Giám sát hàng hóa đưa vào, đưa ra và lưu kho tại các địa điểm kiểm tra được công nhận, các doanh nghiệp chế xuất (EPE) và khu công nghiệp trên địa bàn tỉnh Thái Bình (cũ).
- Bộ phận Kiểm soát hải quan (Phòng chống buôn lậu): Thu thập thông tin, quản lý rủi ro, tuần tra kiểm soát nhằm phát hiện và ngăn chặn hành vi gian lận thương mại, trốn thuế hoặc vận chuyển hàng cấm trong địa bàn quản lý.
Đặc thù vận hành: Hải quan Thái Bình vận hành theo cơ chế phân cấp trực tiếp. Các hồ sơ phức tạp vượt quá thẩm quyền của Đội sẽ được liên thông xử lý trực tuyến hoặc báo cáo trực tiếp lên Ban Chỉ huy Chi cục Hải quan khu vực IV (trụ sở chính: số 437 Nguyễn Văn Linh, phường Phố Hiến, tỉnh Hưng Yên) để giải quyết, đảm bảo hoạt động xuất nhập khẩu của doanh nghiệp tại Thái Bình (cũ) không bị gián đoạn.
